Ο καλός χασάπης

Πέμπτη 23 Νοέμβρη. Ο Ratko Mladic κρίθηκε ένοχος για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας και γενοκτονία στη βοσνία· και καταδικάστηκε σε ισόβια. Απ’ το διεθνές δικαστήριο για τα εγκλήματα στην πρώην γιουγκοσλαβία (ICTY). Στα 75 του σήμερα ο σερβοφασίστας χασάπης έζησε ήδη 22 χρόνια μετά την «τελευταία ημέρα του πολέμου» στη βοσνία· ενώ τα κόκκαλα πολλών απ’ τα θύματά του είναι ακόμα σπαρμένα άγνωστο που, σε ομαδικούς τάφους ή στα βουνά, χωρίς καν έναν τάφο…

Η καταδίκη του Mladic δεν είναι πάντως δικαιοσύνη. Με την έννοια πως όταν δήλωνε και ξαναδήλωνε προστάτης της ευρώπης απ’ τον μουσουλμανικό κίνδυνο, κι όταν δήλωνε ότι αυτά [το «αυτά» ήταν οι βόσνιοι μουσουλμάνοι] γεννάνε πολύ κι αυτό είναι επικίνδυνο για τον πολιτισμένο κόσμο ήταν πολλοί, πάρα πολλοί εκείνοι που συμφωνούσαν μαζί του. Όπως υπήρχαν αρκετοί πίσω του, εκτός απ’ το καθεστώς Μιλόσεβιτς. «Κάποιοι» στο Λονδίνο, στο Παρίσι, ακόμα και στην Ουάσιγκτον.

Ο τελικός στόχος των σφαγών που έκανε ο Mladic, κι όχι μόνο στη Σρεμπρένιτσα, επιτεύχθηκε· πιο σωστά επικυρώθηκε απ’ την «διεθνή κοινότητα»: οι σερβοφασίστες κατέχουν την μισή βοσνία, και οι βόσνιοι δεν έφτιαξαν ποτέ, ούτε θα φτιάξουν δικό τους κράτος. Το «μουσουλμανικό μίασμα» κρατήθηκε έξω απ’ το χριστιανικό ευρωπαϊκό κάστρο.

Ο σερβοφασίστας στρατηγός Mladic (όπως και όλη του η κουστωδία) υπήρξε πιστός στρατιώτης του πρωτοκοσμικού ρατσισμού· σε μια εποχή που αυτός δεν μπορούσε καν να επικαλεστεί τις απειλές της «ισλαμικής τρομοκρατίας». Ήταν επίσης ο πρωτοπόρος της εξόντωσης των μουσουλμάνων που αναλήφθηκε λίγα χρόνια μετά από άλλους σαν «πόλεμος κατά της τρομοκρατίας».

Η καταδίκη ενός τέτοιου πιστού στρατιώτη απλά απαλλάσσει το στρατηγείο απ’ την δική του, ακόμα μεγαλύτερη ενοχή.

Προσεχώς, σε ένα σινεμά (κάπου μακρυά… )

Σάββατο 2 Σεπτέμβρη. Να μια ταινία που (θα) είναι πολύ δύσκολο να την δείτε στα μέρη μας. Sarajevo March: ένα φιλμ ντοκυμαντέρ του βόσνιου κινηματογραφιστή Ersan Bayraktar, για την πολιορκία του Sarajevo απ’ τους σερβοφασίστες (και όλον τον «πολιτισμένο κόσμο») απ’ το 1992 ως το 1995. Ο τίτλος της ταινίας / ντοκυμαντέρ (παίχτηκε στο πρόσφατο διεθνές φεστιβάλ σινεμά στο Sarajevo) αφορά την μεγάλη διαδήλωση στις 5 Απρίλη του 1992, στο Sarajevo, υπέρ της πολυεθνικής βοσνίας. Μια διαδήλωση που έπνιξαν στο αίμα οι ελεύθεροι σκοπευτές μπράβοι του φίλου και αδελφού των ελλήνων Ράντοβαν Κάραζιτς…

Το φιλμ δείχνει τις εμπειρίες και τις διηγήσεις ανδρών και γυναικών που επέζησαν της σχεδόν 4χρονης πολιορκίας και της σφαγής – της μεγαλύτερης σε διάρκεια στη σύγχρονη ιστορία: αυτά που ελληνικός εθνικισμός / ιμπεριαλισμός βολεύεται να υποστηρίζει ότι «δεν έγιναν ποτέ»…

Εικοσιδύο ή εκατονεικοσιδύο χρόνια μετά θα πρέπει, εμείς οι «τρίτοι», να ξεχάσουμε; Όχι. Ισχύει πάντα ότι ο αγώνας της μνήμης ενάντια στη λήθη είναι αγώνας ενάντια στην εξουσία…

Σρεμπρένιτσα

Κυριακή 23 Ιούλη. Πριν 22 χρόνια, τέτοιο καιρό, το ντόπιο φασισταριό πανηγύριζε – μαζί με τους ομοίους τους «αδελφούς σέρβους».

Αυτοί που το έχουν κάνει στόχο ζωής να θυμούνται τα εγκλήματα των γερμανών ναζί ξεχνάνε τα εγκλήματα των ελλήνων συνεργατών τους, τόσο στην κατοχή όσο και μετά. Δεν ξέρουν τίποτα για τα εγκλήματα του ελληνικού στρατού στην κορέα.

Και φυσικά έχουν πάθει εθνική αμνησία για τα ελληνικά εγκλήματα στη βοσνία, απ’ το 1992 ως το 1995. Οι ντόπιοι φασίστες, οι καθοδηγητές τους, οι χρηματοδότες τους, οι υπηρεσίες που τους στήριξαν, οι παπάδες, οι επιχειρηματίες, οι πολιτικοί, οι δήμαρχοι , οι δημοσιογράφοι που τους στήριξαν, όλοι στο αίμα των βόσνιων αντρών και γυναικών ως τις ρίζες των μαλλιών τους, καθάρισαν.

Κι ύστερα παριστάνουν τους αθώους. Μα γιατί μας την έπεσαν οι βόσνιοι στο ματς στη Ζένιτσα;

Τα εθνικά καθάρματα ζουν και βασιλεύουν.

Ο έρωτας στα χρόνια των δολοφόνων

Τετάρτη 24 Μάη. Ο Bosko Brkic, 25 χρονών, ήταν βόσνιος. Η Admira Ismic, επίσης 25 χρονών, ήταν κι αυτή βόσνια. Όταν το 1992 οι σερβοφασίστες αποφάσισαν ότι η βοσνία πρέπει να διαμελιστεί και ότι οι βόσνιοι που έχουν αντίρηση θα δολοφονηθούν, ο Bosko θα χαρακτηριζόταν «ορθόδοξος χριστιανός» και η Admira «μουσουλμάνα». Αδιάφορο. Απόλυτα. Ήταν ερωτευμένοι και ήθελαν να ξεφύγουν απ’ την κόλαση· αυτό που είχαν κάνει την πόλη τους οι σερβοφασίστες.

Επί 4 ημέρες προχωρούσαν και κρύβονταν στις όχθες του ποταμού Miljacka, που περνάει απ’ το Sarajevo. Στις 19 Μάη (1993) το απόγευμα έκριναν ότι αν περάσουν τρέχοντας την γέφυρα Vrbana θα είναι σε ασφαλές μέρος. Θα έχουν ξεφύγει. Δεν τα κατάφεραν. Πέρασαν απ’ τις θέσεις των βόσνιων υπερασπιστών της πόλης, αλλά όταν μπήκαν στην σερβοφασιστική ζώνη πολιορκίας του Sarajevo ένας ελεύθερος σκοπευτής τους εκτέλεσε. Έπεσαν ο ένας δίπλα στον άλλο. Και έμειναν εκεί,  αγκαλιασμένοι, για μέρες, αφού η γέφυρα ήταν «συνοριακή γραμμή», διαθέσιμη μόνο για διασταυρούμενα πυρά. Πιο πέρα ήταν το πτώμα ενός άγνωστου άντρα· σάπισε εκεί καθώς βρισκόταν για μήνες δολοφονημένος.

Τους είπαν «Ρωμαίο και Ιουλιέττα» της βοσνίας. Φτηνό, στα όρια της προστυχιάς. Σε τελευταία ανάλυση τους δολοφονήσαν· στην πραγματική ζωή.

Κάθε χρόνο, στο Sarajevo, τέτοιον καιρό, τιμούν την μνήμη της Admira και του Bosko.

Κάθε χρόνο στο μυθικό, πολυεθνικό Sarajevo, ο κόσμος συνεχίζει να ερωτεύεται χωρίς να ζητάει αστυνομική ταυτότητα… Αυτό, με έναν τρόπο που ίσως διαφεύγει, είναι μια σιωπηλή, βαθιά νίκη.

Κι αν υπάρχει άλλη ζωή, η Admira και ο Bosko θα γιορτάζουν αγκαλιά.

DK

Δευτέρα 22 Μάη. Οι Dubioza Kolektiv είναι μια μπάντα 7 μουσικών, απ’ την βοσνία· με έδρα το Sarajevo. Ξεκίνησαν το 2003. «Επιζήσαντες του πολέμου», θεωρούνται πλέον φίρμες στην εναλλακτική σκηνή της ευρώπης· ίσως και πιο πέρα. Παίζουν ένα μίγμα balkan-ska-dub κλπ κλπ.

Και, φυσικά, ούτε αυτοί ούτε το βοσνιακό κοινό τους ταιριάζουν στα στερεότυπα εκείνων που υποστηρίξαν τους σφαγείς της βοσνίας… Ακόμα και για “εκπαιδευτικούς λόγους” λοιπόν, το ειρωνικό “usa” (υπάρχουν και οι στίχοι):