Tag: ιράν

Κυριακή 21 Μάη. Στις προεδρικές εκλογές στον ιράν (έγιναν την περασμένη Παρασκευή) νίκησε, και μάλιστα με μεγάλη πλειοψηφία, ο μεταρρυθμιστής Hassan Rouhani. Είχε κερδίσει και τις προηγούμενες, το 2013· αυτή τη φορά «ανέβηκε», κερδίζοντας 5 μύρια ψήφους παραπάνω.

Το πολιτικό σύστημα στο ιράν είναι ασυνήθιστο (για τα πρωτοκοσμικά δεδομένα). Έχει τρία σκέλη εξουσίας: το κοινοβούλιο, τον πρόεδρο και την κυβέρνηση· τον «ανώτατο ηγέτη», που εκλέγεται απ’ την «συνέλευση των ειδικών»· και τους «φρουρούς της επανάστασης», που δεν είναι ο κανονικός στρατός του ιράν αλλά ένα είδος «μαζικού επίλεκτου σώματος», μακράν το καλύτερα εκπαιδευμένο και εξοπλισμένο. Αυτή η τριαρχία καθιερώθηκε απ’ το σύνταγμα του 1979, μετά την επανάσταση, για να εμποδίσει (υποτίθεται) την διάβρωση της εξουσίας στο ιράν απ’ την Ουάσιγκτον ή οποιονδήποτε άλλον…

Μέσα σ’ αυτήν την τριαρχία μόνο το πρώτο σκέλος εκλέγεται άμεσα απ’ τους ψηφοφόρους. Έχει μεν αυξημένη νομιμοποίηση εξαιτίας της αντιπροσωπευτικότητάς του, αλλά μπορεί να «ελεγχθεί» απ’ τα άλλα δύο, και ειδικά απ’ τον «ανώτατο ηγέτη», που είναι ισόβιος.

Στη διάρκεια αυτών των σχεδόν 40 χρόνων της ισλαμικής δημοκρατίας, οι μεταρρυθμιστές (που με τα πρωτοκοσμικά δεδομένα θα ονομάζονταν «κεντρώοι») ήταν ό,τι πιο προοδευτικό (με την ιστορική έννοια της λέξης) ήταν ρεαλιστικό κάτω απ’ τον «ανώτατο ηγέτη» και δίπλα απ’ τους «φρουρούς της επανάστασης». Συνεπώς η δεύτερη (και ακόμα μεγαλύτερη) επιτυχία του Rouhani επιβεβαιώνει τις φανερές και υπόγειες δυναμικές της ιρανικής κοινωνίας: παρότι υπάρχει πάντα ένα καλό ποσοστό, γύρω στο 30%, συντηρητικών (με κοινωνικά και ιδεολογικά κριτήρια) η πλειοψηφία, και οπωσδήποτε η πλειοψηφία των γυναικών και της νεολαίας, κινείται προς φιλελεύθερες κατευθύνσεις.

Η μεγαλύτερη βοήθεια προς τους συντηρητικούς ήταν, πάντα, οι «εθνικοί κίνδυνοι». Υπαρκτοί για να είμαστε ειλικρινείς, έντονοι ακόμα και σήμερα, απ’ την μεριά της Ουάσιγκτον, του Τελ Αβίβ και του Ριάντ. Ας μην ξεχνάει κανείς τον 8χρονο ιδιαίτερα φονικό πόλεμο εναντίον του ιράν που εξαπέλυσε (και έχασε) την δεκαετία του ’80 ο τότε φίλος της δύσης Σαντάμ Χουσεΐν. Εκείνη η δεκαετία «σκλήρυνε» ακόμα περισσότερο το ήδη σκληρό ιρανικό καθεστώς…

Ένα μεγάλο μέρος της ιρανικής κοινωνίας αγωνίστηκε δυναμικά στο παρελθόν υπέρ των μεταρρυθμίσεων, που για τα δικά της δεδομένα σημαίνουν οπωσδήποτε την κατάργηση διάφορων «κορσέδων» ιδεολογικής / θρησκευτικής προέλευσης· και το ξεπέρασμα του «πολιτικού προσοδισμού» που είναι εκτεταμένος σ’ ένα κρατικό σύστημα σαν το ιρανικό. Μετά, όμως, την αιματηρή καταστολή της φοιτητικής εξέγερσης το 2003 και, ακόμα χειρότερα, της «αντισυστημικής» εξέγερσης του 2009 (πάνω από 70 δολοφονημένοι απ’ τους παραστρατιωτικούς “Basij” εκείνους τους μήνες, εκατοντάδες στις φυλακές με βασανιστήρια…), και μέχρι να γίνει η επόμενη, ο μόνος διαθέσιμος δρόμος είναι αυτός των αργών, σταδιακών μεταρρυθμίσεων μέσα απ’ τους θεσμούς. Αυτό είναι που εκφράζει ο ρεφορμιστής Rοuhani, και αυτήν την δυναμική δείχνει η επανεκλογή του.

Κατά τα υπόλοιπα: οι ιρανοί και οι ιρανές είναι απίστευτα ευγενείς, φιλικοί και πολιτισμένοι (χωρίς εισαγωγικά!), με οποιοδήποτε πρωτοκοσμικό κριτήριο κι αν “μετρηθούν”! Και ο καπιταλισμός του ιράν δεν είναι καθόλου “υπανάπτυκτος” όπως θα ήθελαν να πιστεύουν πολλοί· το αντίθετο. Εκείνο που τον χαρακτηρίζει είναι ότι έχει ως τώρα “ασύμμετρη ανάπτυξη”. Σε κάποιους τομείς, που σχετίζονται άμεσα ή έμμεσα με την στρατιωτική τεχνολογία, είναι “αναπτυγμένος” στο επίπεδο, ίσως, της γαλλίας. Σε άλλους, περισσότερο “μαζικής κατανάλωσης / απεύθυνσης”, είναι πιο πίσω. Αυτό οφείλεται (κατά την γνώμη μας) στην μόνιμη “κατάσταση πολιορκίας” που είχαν επιβάλει οι “δυτικές κυρώσεις”. Αυτές που σταμάτησαν εν μέρει πριν 2 χρόνια, χωρίς ωστόσο αυτό το τέλος να είναι οριστικό για την Ουάσιγκτον…

Οι “ειδικοί” των αφεντικών έλεγαν ότι η καπιταλιστική ανάπτυξη κάνει αναπόφευκτο τον πολιτικό φιλελευθερισμό. Μέχρι που η γραφειοκρατικοποίηση και η αυξανόμενη επιτήρηση των δυτικών “δημοκρατιών” και το παράδειγμα της κίνας έδειξαν ότι αυτό δεν ισχύει! Ωστόσο για το μεγαλύτερο μέρος της ιρανικής κοινωνίας οι (κοινωνικές κατ’ αρχήν) ελευθερίες είναι πράγματι το ζητούμενο· ακόμα κι αν δεν αλλάξει ουσιαστικά και άμεσα το σύστημα πολιτικής διεύθυνσης.

Αν δεν υποστούν κάποιον πόλεμο τα επόμενα χρόνια (δυστυχώς δεν είμαστε σίγουροι ότι θα τον αποφύγουν…) θα τα καταφέρουν.

(φωτογραφίες: μία απ’ τις στερεοτυπικές προκαταλήψεις των πρωτοκοσμικών κατά των ιρανών και του ισλάμ είναι το «ντύσιμο των γυναικών». Το hijab επιβάλλεται πράγματι απ’ την κρατική νομοθεσία – και όχι απ’ την κυρίαρχη ιδεολογία – στους δημόσιους χώρους. «Κανονικά» πρέπει να σκεπάζει όλα τα μαλλιά. Όμως με την εξαίρεση της Qom και κανά δυο ακόμα μικρών πόλεων όπου ο συντηρητισμός είναι ορατή πλειοψηφία, το μεγαλύτερο μέρος των νέων γυναικών στο ιράν φορούν το hijab με τον τρόπο που φαίνεται εδώ, από υποστηρίκτριες του Rouhani.

Μια μικρή ίσως αλλά μαζική και επίμονη ανυπακοή…)

Παρασκευή 19 Μάη. Τις δηλώσεις του ο Çavuşoğlu τις έκανε στη διάρκεια συνάντησης των υπ.εξ. ρωσίας, ιράν και τουρκίας στην Άγκυρα – με θέμα την κατάσταση στη συρία. Με φρέσκια την αμερικανική επίθεση στον συριακό στρατό στην al Tanf, οι υπ.εξ. αποφάσισαν να επιδιώξουν μια απόφαση του οηε που να επιτρέπει την είσοδο κρατικών στρατών (του Άσαντ και των συμμάχων του δηλαδή) στις 4 «ζώνες αποκλιμάκωσης» (η μία είναι στην περιοχή που έγινε η επίθεση…), υπό την επίβλεψη παρατηρητών του «διεθνούς οργανισμού».

Με light μέσα, και έχοντας κατά νου να εμποδίσουν την αμερικανική κατοχική επέκταση στο συριακό πεδίο μάχης, οι 3 (+1, αυτός είναι ο Άσαντ) του Astana group προσπαθούν να δημιουργήσουν ένα έστω για – τα – προσχήματα διεθνές εμπόδιο.

Η επόμενη συνάντηση των 3 θα γίνει την ερχόμενη Κυριακή. Στην Τεχεράνη. Θέλουμε να πούμε: μακριά απ’ τα «φώτα» της δυτικής δημαγωγίας συνεχίζει να υπάρχει καπιταλιστικός κόσμος και συμφέροντα…

Πέμπτη 11 Μάη. Ο Reza Parastesh θα ήταν ένας κανονικός φοιτητής στην Τεχεράνη, αν ο πατέρας του δεν έβλεπε ότι μοιάζει στην εμφάνιση με τον Lionel Messi, χωρίς να ανησυχεί για την πατρότητα… Μια ανάρτηση στο ιρανικό «σόσιαλ μήντιο», και αυτό ήταν: ο Reza είναι ο Lionel, και οι ιρανοί φίλοι της μπάλας, άντρες και γυναίκες, έχουν τρελλαθεί.

Το ρεύμα με τους θαυμαστές του που θέλουν να φωτογραφηθούν μαζί του (ενδιαφέρον πολιτιστικά για την ιρανική κοινωνία που είναι περισσότερο «διεθνοποιημένη» απ’ ότι θέλει η σε βάρος της ρατσιστική, αντιμουσουλμανική προπαγάνδα…) έφτασε σε τέτοιο όγκο την περασμένη βδομάδα ώστε έσκασε η ιρανική πολιτσία για να κουμαντάρει το πλήθος. Μάζεψαν και τον Reza / Lionel, για κάτι ώρες. (Δεν αποκλείεται να του ζήτησαν φωτογραφίες και αυτόγραφα…)

Πως είναι να μοιάζεις με κάποιον τόσο διάσημο; Ο Parastesh κάνει ποδοσφαιρικές προπονήσεις και μαθήματα ισπανικών, αλλά δεν είναι στο χόρτο του μέλλον του. Ίσως είναι σ’ αυτό που είπε μεταξύ αστείου και σοβαρού: ο Messi δεν μπορεί να είναι παντού με τους ανά τον κόσμο θαυμαστές του. Οπότε…

Βοηθός Messi λοιπόν, στις δημόσιες σχέσεις. Αναπληρωματικός. «Αλλαγή» στο GSSF (global social spectacle field). Όχι άσχημα! Αρκεί να το δεχτεί και ο πρωτότυπος. Και να γίνει επίσημη πρόσληψη· κάτι μας λέει ότι ο Parastesh ευχαρίστως θα πηγαινοερχόταν Τεχεράνη – Βαρκελώνη…

(Αν βρισκόταν και ένας ιρανός σωσίας του ψόφιου κουναβιού θα είχε ακόμα μεγαλύτερη πλάκα. Θα μπορούσε να δοκιμάσει να διοικεί την πρώην υπερδύναμη απ’ τo Isfahan… Να κάνει προσλήψεις, απολύσεις… και να τρελλαίνονται ακόμα περισσότερο οι βυθομετρητές της παγκόσμιας κρίσης / αναδιάρθρωσης…)

Τρίτη 9 Μάη. Ποια είναι η στρατιωτική σκοπιμότητα της ανακήρυξης των 4 “ζωνών αποκλιμάκωσης” στο συριακό έδαφος απ’ την συμμαχία Μόσχας – Τεχεράνης – Δαμασκού – Άγκυρας (δες σχόλιο 5 Μάη), ε; Αυτό που μισολέγεται είναι ότι έτσι η πλευρά του Άσαντ θα μπορέσει να συγκεντρώσει δυνάμεις για να επιτεθεί στον isis, απ’ την Palmyra που βρίσκεται τώρα ως τον θύλακα της Deir ez-Zor. Είναι μια απόσταση 200 χιλιομέτρων, αραιοκατοικημένη, ελεγχόμενη απ’ τους ουαχαβίτες σκληροπυρηνικούς…

Ωστόσο θα μπορούσαν να υπάρχουν κι άλλοι υπολογισμοί. Πρώτον, η δυνατότητα να επιστρέψει ένα μέρος των ένοπλων της Χεζμπ’ αλλάχ πίσω στα σπίτια τους, στο νότιο λίβανο, όπου πολλοί περιμένουν ισραηλινή επίθεση. Δεύτερον, μια αναδιάταξη των στρατών της πλευράς του Άσαντ, προς το νότο, απ’ την Darra και για 150 χιλιόμετρα περίπου προς τα ανατολικά: στο ιορδανικό έδαφος που βρίσκεται ακριβώς απο κάτω «παρατηρούνται κινήσεις και συγκέντρωση αμερικανικού και ιορδανικού στρατού». Η Δαμασκός, η Τεχεράνη και η Μόσχα εικάζουν (και φοβούνται) εισβολή του αμερικανικού στρατού και του όποιου «φιλικού» πεζικού και απο εκεί. Ειδικά η Τεχεράνη (που έχει, ως τώρα, περίπου 1000 νεκρούς απ’ την συμμετοχή των «φρουρών της επανάστασης» στον πόλεμο στη συρία) σκέφτεται να στείλει κι άλλο στρατό στη συρία, ακριβώς για να αντιμετωπιστεί ένα τέτοιο ενδεχόμενο… Αλλά πως θα αντιμετωπιστεί; Με ανοικτή ιρανο-αμερικανική σύγκρουση;

Η «ζώνη αποκλιμάκωσης» στην Daraa, που είναι μεταξύ άλλων «ζώνη απαγόρευσης πτήσεων» οποιουδήποτε, φαίνεται ότι έχει σκοπό να εμποδίσει την δράση είτε της αμερικανικής, είτε της ισραηλινής αεροπορίας· είτε και των δύο. Παρότι η συγκεκριμένη συμφωνία (στην Astana) έχει γίνει δεκτή θετικά απ’ τον γ.γ. του οηε, η Ουάσιγκτον δεν την δέχεται. (Και ποιος χέζει τον οηε;). Σίγουρα το αμερικανικό πεντάγωνο δεν γουστάρει να του επιβάλλουν απαγορεύσεις οι αντίπαλοί του!

Κοιτώντας τον χάρτη της συρίας η χρησιμότητα που καταλαβαίνουμε σε μια τέτοια πιθανή αμερικανική εισβολή απ’ το νότο είναι να «ενωθεί» η ελεγχόμενη από δαύτους νότια ζώνη (όταν την καταλάβουν) με την από βορρά προώθησή τους (μαζί με τους συμμάχους των ypg), που προς το παρόν λέει ότι έχει στόχο την Raqqah. Ώστε να κοπεί η δυτική συρία που ελέγχει ο Άσαντ απ’ την ανατολική. Απ’ την όποια μελλοντική σύνδεση με το ιράκ και μέσω αυτού με το ιράν. Απ’ αυτήν την άποψη ο δρόμος Palmyra – Deir ez-Zor είναι κρίσιμος. Αλλά δεν είναι μόνον αυτός κρίσιμος· και φαίνεται ότι με τα τωρινά δεδομένα η συμμαχία γύρω απ’ τον Άσαντ και, κυρίως, ο δικός του στρατός, δεν έχει την δυνατότητα να δρα σε πολλά μέτωπα. (Απ’ την μεριά της η Βαγδάτη στέλνει εσπευσμένα ενισχύσεις στα σύνορα του ιράκ με την συρία και την ιορδανία, θεωρώντας την προστασία τους προτεραιότητα για το επόμενο διάστημα…)

Το σίγουρο είναι ότι καθώς οι «τζιχαντιστές τρομοκράτες» στη συρία χάνουν την στρατηγική σημασία του (απομένουν μόνο σαν όπλα τακτικής) όλοι οι «επίσημοι» εμπλεκόμενοι, σίγουρα η Τεχεράνη, η Μόσχα και η Ουάσιγκτον αυξάνουν τους στρατούς τους εκεί.

Καλό δεν το λες…

Παρασκευή 5 Μάη. Μόσχα, Άγκυρα, Τεχεράνη και Δαμασκός επιβεβαίωσαν την συμμαχία τους στον τελευταίο ως τλωρα (τέταρτο) γύρο “διαπραγματεύσεων” στην Astana του καζακστάν. Το τελευταίο τους κατόρθωμα είναι η αναγγελία δημιουργίας (τεσσάρων) «ζωνών αποκλιμάκωσης» στις οποίες θα γίνουν (λένε) προσπάθειες κατάπαυσης του πυρός. Σε ένδειξη καλή διάθεσης θα απαγορεύονται (πάνω απ’ αυτές) οι πτήσεις πολεμικών αεροπλάνων· κάτι που δεσμεύει την Δαμασκό και την Μόσχα ουσιαστικά.

Ή μήπως όχι μόνο; Σ’ αυτόν τον τελευταίο γύρο οι όποιοι εκπρόσωποι των «μη τζιχαντιστών» έφυγαν τσαντισμένοι για την ιδέα / πρόταση των «ζωνών αποκλιμάκωσης», χωρίς να είναι σαφές το γιατί τους ενοχλεί. Στα λόγια δήλωσαν αντίθετοι με την συμμετοχή της Τεχεράνης στη συμφωνία· αλλά αυτό είναι πρόσχημα…

Ίσως υπάρχει ένα θεματάκι στα νότια της συριακής επικράτειας, κοντά στα σύνορα με την ιορδανία. Ορισμένοι υποστηρίζουν ότι εκεί το Tel Aviv προετοιμάζεται να υποστηρίξει τους αντικαθεστωτικούς αντάρτες για να καταλάβουν την Daraa. Θα μπορούσε η ιδέα της «αποκλιμάκωσης» να εμποδίσει ένα τέτοιο σχέδιο (αν υπάρχει πράγματι);

Σε κάθε περίπτωση οι ως τώρα «συμφωνίες εκεχειρίας» στη συρία έχουν αποδειχθεί μόνο διαλείματα. Ενώ ο συριακός νότος, που ως τώρα ήταν εκτός ιδιαίτερου ενδιαφέροντος, ίσως «πάρει φωτιά» αν το Tel Aviv ή η Ουάσιγκτον, ή και οι δύο μαζί, με ή χωρίς την κουκούλα «μετριοπαθών ανταρτών», πρόκειται να αναλάβουν κι εκεί «αντιτρομοκρατική δράση» – δηλαδή κατάκτηση εδαφών…

Πέμπτη 27 Απρίλη. Αυτό είναι η κατάρα του post modern καπιταλισμού και του 4^ου παγκόσμιου. Μια γριά αλεπού (δεξιά) να συναγελάζεται με έναν πρίγκηπα γιάπη που (το πιθανότερο είναι ότι) «δεν λειτουργεί» χωρίς τα σκονάκια του. Αλλά έτσι τα φέρνει η ζωή: αυτός αριστερά είναι ο σαουδάραβας υπ.εξ Adel al-Jubeir.

Και μην ρωτήσετε τι κουβέντιασαν στη Μόσχα. Τσακώθηκαν. Αλλά με αυτό το διπλωματικό στυλ που όταν γίνονται οι επίσημες δηλώσεις εκφράζεται σαν «ο ένας λέει το ένα, ο άλλος λέει το άλλο» – οπότε σημειώσατε Χ.

«Χ»; Ποιος; Η ρωσία με την σαουδική αραβία; Ο Λαβρόφ με έναν τύπο που τον ήξεραν μόνο στα καζίνα και στα «πρακτορεία συνοδών», αλλά μετά έγινε «αξιωματούχος» και έχει τώρα την αναίδεια να δηλώνει ότι «δεν υπάρχει χώρος στη συρία ή οπουδήποτε αλλού στον κόσμο» για το Ιράν και την Χεζμπ’ αλλάχ;

Που πας ρε καρα-Adel; Ε ρε αμμοβολή που χρειάζεται!!!

Τετάρτη 12 Απρίλη. Είναι ένα ζήτημα στο οποίο θα επανερχόμαστε τακτικά: παρά τις ρητορείες περί «ελεύθερης πληροφόρησης» και «αντικειμενικής δημοσιογραφίας» ακόμα και τρανταχτά ονόματα των παγκόσμιων media κάνουν πλέον άγρια αποπληροφόρηση / παραπληροφόρηση· πέρα απ’ ό,τι «είχαμε συνηθίσει» εδώ και χρόνια. Η εκτίμησή μας είναι ότι αυτό συμβαίνει επειδή πράγματι ο καπιταλιστικός κόσμος μπαίνει βαθύτερα στα σκοτάδια της πολεμικής διαχείρισης της κρίσης / αναδιάρθρωσης.

Συνεπώς ένα απ’ τα πολλά που κρύφτηκαν σε σχέση με την αμερικανική επίθεση στη συρία ήταν οι «αντιδράσεις της άλλης πλευράς» – πέρα απ’ την αναμετάδοση λίγων δηλώσεων, για να διασωθούν τα προσχήματα.

Ενδεικτικά λοιπόν: μετά την επίθεση εντατικοποιήθηκαν οι επαφές μεταξύ Μόσχας, Τεχεράνης, Δαμασκού και Χεζμπ’ Αλλάχ. Την Κυριακή το πρωί ο ιρανός πρόεδρος Hassan Rouhani τηλεφωνήθηκε με τον Assand. Ύστερα τηλεφωνήθηκε με τον Putin. Παράλληλα, την προηγούμενη ημέρα, είχαν επικοινωνήσει ο ιρανός αρχηγός του στρατού Mohammad Hossein Baqeri με τον ρώσο Valeri Gerasimov, αλλά και οι επικεφαλής των συμβουλίων εθνικής ασφάλειας Ali Shamkhai και Ratrushev. Ξαναμίλησαν και την Κυριακή. Οι υπ.αμ. ρωσίας, συρίας και ιράν μίλησαν μεταξύ τους χτες.

Το τι κουβεντιάζουν βάσιμα το υποθέτει κανείς. Το ότι υπάρχει κι αυτή η πλευρά είναι σκόπιμο να παραλείπεται. Απ’ τα μάτια του κοινού: αφού πάντα (πάντα!) γίνεται ένας πόλεμος του «καλού» με το «κακό» (όπου το «καλό» είναι στην δική μας μεριά) το να προβάλλεται το «κακό» σαν σκιώδες και αμφίβολο είναι μέρος της απόδειξης … της κακίας του….

Σάββατο 8 Απρίλη. Απ’ την μεριά τους όλοι οι «στόχοι» της επίθεσης, δηλαδή τόσο η Δαμασκός όσο και η Μόσχα και η Τεχεράνη, αντέδρασαν…. όπως ήταν λογικό. Με καταγγελίες. Στην αεροπορική βάση Shayrat που κτυπήθηκε (η δεύτερη μεγαλύτερη στη συρία μετά από εκείνη στη Λατάκεια) σταθμεύει και ρωσικός στρατός: επιθετικά ελικόπτερα και ειδικές δυνάμεις. Το αμερικανικό πεντάγωνο ειδοποίησε το ρωσικό πριν την επίθεση, για να απομακρύνει το «υλικό» του· υποθέτουμε ότι με τη σειρά του το ρωσικό ειδοποίησε το καθεστώς Άσαντ για να προφυλάξει τα πιο σημαντικά «κομμάτια» της αεροπορίας του.

Από στενά στρατιωτική άποψη υπήρξε, λοιπόν, φροντίδα να μην υπάρξουν αχρείαστες «ζημιές» την συγκεκριμένη στιγμή. Η χτεσινή δήλωση του ρώσου πρωθυπουργού Dmitry Medvedev (υπάρχει ακόμα!!!) ότι η αμερικανική επίθεση απείχε ένα μόνο βήμα απ’ την σύγκρουση με τον ρωσικό στρατό έγινε για τα μάτια του κόσμου.

Αλλά υπάρχει ζήτημα! Που γίνεται όλο και πιο σοβαρό: η μέση Ανατολή δεν χωράει όλες τις ιμπεριαλιστικές φιλοδοξίες, τοπικές και πλανητικές· ενόσω αυτές οι φιλοδοξίες έχουν ξεδιπλωθεί τόσο καθαρά ώστε ακόμα και μια αναδίπλωση σ’ αυτό το, ουσιαστικά, δευτερεύον πεδίο μάχης του 4ου παγκόσμιου θα μετρήσει σαν ήττα. Έχει φανεί πεντακάθαρα αυτό απ’ την αμερικανική στάση και την “εξέλιξή” της.

Το συριακό κράτος δεν ήταν ποτέ σοβαρή απειλή για κανέναν. Ούτε για το ισραηλινό, ούτε για το αμερικανικό… Είχε πάντα εξαιρετικά αδύναμο στρατό, αφιερωμένο στην εσωτερική καταστολή (όπου ήταν αποτελεσματικός) και ανίκανο για οτιδήποτε άλλο.

Το “πρόβλημα” με το συριακό κράτος (απ’ την γεωπολιτική άποψη) ήταν αφενός η συμμαχία του με την Τεχεράνη, και αφετέρου η κάλυψη που παρείχε τόσο στη λιβανέζικη Χεζμπ’ αλλάχ όσο και στην παλαιστινιακή Χαμάς. Μεσολαβώντας, ταυτόχρονα, και την ιρανική υποστήριξη προς τις δύο οργανώσεις.

Η “δημιουργική αποσταθεροποίηση” της συριακής επικράτειας, και εν τέλει η διάλυσή της, είχε και έχει σημασία μόνο σ’ αυτό το “πλαίσιο”: για να απομονωθεί η “περσική” Τεχεράνη απ’ την “αραβική” Βηρυττό (κι απ’ την επίσης “αραβική” Γάζα), έτσι ώστε οι μεν δύο μεσογειακές περιοχές να είναι πάντα στο έλεος του Τελ Αβίβ, το δε ιράν στο έλεος των αμερικάνων. Έτσι ώστε, επιπλέον, τα σεΐχατα της αραβικής χερσονήσου να είναι οι μόνοι “εκπρόσωποι” (διαφθορείς δηλαδή) των πληβειακών συμφερόντων στην ευρύτερη περιοχή.

Μέχρι το σημείο που ο Άσαντ είχε βρεθεί με την πλάτη – στη – Μεσόγειο, το σχέδιο έδειχνε να δουλεύει. Η άμεση εμπλοκή της Μόσχας όχι μόνο το σταμάτησε, αλλά έκανε και το ακριβώς αντίθετο: δυνάμωσε (κι όχι μόνο στρατιωτικά) την Χεζμπ’ αλλάχ, αναβάθμισε την Τεχεράνη σε αξιόπιστο και σοβαρό παίκτη στο ταμπλό της διεθνούς “αντιτρομοκρατίας”, έσωσε σε ικανό βαθμό τον ενδιάμεσο κρίκο (το καθεστώς Άσαντ, που παραμένει πάντα το μόνο διεθνώς αναγνωρισμένο) – και, φυσικά, προσέθεσε για πρώτη φορά μετά το τέλος του 3ου παγκόσμιου πολέμου μια καθόλου αμελητέα ρωσική στρατο-πολιτική “επίβλεψη”, όχι μόνο στο άξονα Τεχεράνη – Δαμασκός – Βηρυτός αλλά και στην ανατολική Μεσόγειο συνολικά. Αυτή η “αλλαγή συσχετισμών” έδωσε σημαντική εναλλακτική στην Άγκυρα, έχει “παρασύρει” εν μέρει την χούντα του Sisi στην αίγυπτο, και έχει φτάσει ως την λιβύη. Επιπλέον το Πεκίνο έχει αρχίσει να «απλώνει τα χέρια» του και εδώ.

Αυτό δεν μπορούν να το αφήσουν να συμβαίνει ούτε η Ουάσιγκτον, ούτε το Τελ Αβίβ, ούτε το Ριάντ! Και, κατά την γνώμη μας, είναι αργά πια για να το μετριάσουν / ελέγξουν «παζαρεύοντας» με μη στρατιωτικά μέσα. Αυτά που έχουν επιτύχει οι αντιπαλοί τους στο χώμα, με αίμα, μόνο με πόλεμο είναι δυνατόν να περιοριστούν (ή και να χαθούν).

Εκτιμάμε σαν πιθανό το ενδεχόμενο η Ουάσιγκτον να μην θέλει (και με την καινούργια της διοίκηση) να εμπλακεί σ’ έναν «πλήρη πόλεμο» και στη συρία, την στιγμή που η ιμπεριαλιστική προσοχή της είναι στραμμένη στην ανατολική ασία, και εφόσον πρέπει να συντηρεί την «στρατιωτική παρουσία της» σε πολλά σημεία του πλανήτη, και οπωσδήποτε στις πρόσφατες «κατακτήσεις» της, στο αφγανιστάν και στο ιράκ. Ο proxie war την βόλευε μια χαρά· αλλά τον έχασε…

Απ’ την μεριά τους το Τελ Αβίβ και το Ριάντ δεν έχουν τέτοιες global αρμοδιότητες και φιλοδοξίες: οι δικοί τους ιμπεριαλισμοί πρέπει να «δικαιωθούν» στη μέση Ανατολή. Τι μπορεί να κάνει, λοιπόν, η Ουάσιγκτον για να τους βοηθήσει; Απ’ την μια να είναι παρούσα στρατιωτικά με την «φυσική έννοια». Και απ’ την άλλη να απειλεί κάτι χοντρύτερο («αν η συριακή αεράμυνα δεν αφήνει το ισραήλ να βομβαρδίζει όπου θέλει» που θα έλεγε και ο Lieberman…) ελπίζοντας ότι δεν θα χρειαστεί να εμπλακεί full σ’ αυτό το «κάτι χοντρύτερο», σ’ αυτήν τουλάχιστον την περιοχή. Γιατί αν χρειαστεί να το κάνει τότε θα χάσει εντελώς τον έλεγχο στο κύριο μέτωπο, του Ειρηνικού…

Ναι, αλλά αυτά τα καταλαβαίνει και η άλλη πλευρά. Υπάρχει κανείς διατεθειμένος να υπογράφει στις ισραηλινές βόμβες (δίπλα απ’ τα ισραηλινά «θα σας…») «ευχαριστούμε που μας ….»;

Όχι…

Παρασκευή 31 Μάρτη. Η σύλληψη του Mehmet Hakan Atilla στις ηπα δεν είναι αυτό που θα έλεγε κανείς «βελτίωση των αμερικανο-τουρκικών σχέσεων». Ο Hakan είναι γενικός διευθυντής μιας τουρκικής τράπεζας απ’ τις μεγαλύτερες, της Halkbank. Και κατηγορείται ότι σε συνεργασία με τον τουρκο-ιρανό έμπορο χρυσού Reza Zarrab είχε οργανώσει ένα δίκτυο μαϊμού εταιρειών που επέτρεπε κυκλοφορία χρήματος προς και από το ιράν, κατά παράβαση του αμερικανικού εμπάγκο.

Θεωρούμε πολύ πιθανό ότι όντως ο Hakan (και όχι μόνον αυτός το πιθανότερο) έκανε ακριβώς αυτό: έσπαγε το αμερικανικό εμπάγκο στην Τεχεράνη, με το αζημίωτο. Αλλά ακόμα πιο βέβαιο είναι ότι αυτό γινόταν εν γνώσει και με την έγκριση των κυβερνήσεων Ερντογάν: ποτέ η Άγκυρα δεν θα τσακωνόταν με την Τεχεράνη απλά και μόνο επειδή αυτό γούσταρε η Ουάσιγκτον!

Συνεπώς το ζήτημα έχει πολιτικές διαστάσεις. Και το έκανε φανερό ο τούρκος υπ.εξ. Cavusoglu, ακόμα και στην κοινή συνέντευξη τύπου με τον «ψοφιοπεριστέρι» αμερικάνο υπ.εξ. Tillerson, χτες. Η σύλληψή του είναι δουλειά των γκιουλενιστών στις ηπα δήλωσε μεταξύ άλλων.

Εκεί που μας χρωστάγανε (τον Γκιουλέν) μας πήραν και το βόδι (τον Hakan) θα μπορούσε να συμπληρώσει, δείχνοντας τις ηπα. Αλλά δεν το έκανε. Ίσως επειδή δεν είναι τουρκική η παροιμία. Ή, ίσως, επειδή θα το κάνει προσεχώς…